พิพิธภัณฑ์พระตำหนักดาราภิรมย์

ตั้งอยู่ในบริเวณค่ายดารารัศมี อ. แม่ริม

โทร. 0 5329 9175 โทรสาร 0 5329 8061


แหล่งท่องเที่ยวทางประวัติศาสตร์ของเมืองเชียงใหม่ที่สำคัญแห่งหนึ่งตั้งอยู่ในเขตอำเภอแม่ริม นั่นคือ พิพิธภัณฑ์พระตำหนักดาราภิรมย์ เดิมเป็นพระตำหนักที่ประทับของพระราชชายาเจ้าดารารัศมี ในสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว จึงเป็นอาคารที่มีความสำคัญทางประวัติศาสตร์และมีคุณค่าทางด้านสถาปัตยกรรมอย่างยิ่ง

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

รูปแบบตัวอาคารได้รับอิทธิพลจากสถาปัตยกรรมตะวันตก เดิมพระตำหนักดาราภิรมย์เป็นที่ประทับของพระราชชายาเจ้าดารารัศมี เจ้าจอมในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5

 

เจ้าดารารัศมี เป็นธิดา ลำดับที่ ๗ ของพระเจ้าอินทวิชยานนท์ เจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่องค์ที่ ๗ กับพระแม่เจ้าเทพไกรสร ประสูติเมื่อวันที่ ๒๖ สิงหาคม พ.ศ.๒๔๑๖ ที่คุ้มหลวงกลางเวียงนครเชียงใหม่ มีพระนามเล่นว่า “เจ้าอึ่ง”ต่อมาพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ ๕ ได้โปรดเกล้าให้เจ้าดารารัศมีถวายตัวเข้ารับราชการฝ่ายในในฐานะเจ้าจอม ต่อมาได้รับสถาปนาพระอิสริยยศเป็น “พระราชชายา”หลังจากพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเสด็จสวรรคตแล้ว ๔ ปี คือปี พ.ศ.๒๔๕๗ จึงเสด็จกลับมาประทับที่เมืองเชียงใหม่ ณ คุ้มท่าเจดีย์กิ่วริมแม่น้ำปิงของเจ้าแก้วนวรัฐ

เมื่อพระชันษาเข้าเขตปัจฉิมวัย พระราชชายาฯ สนพระทัยเรืองการเกษตรและได้ตัดสินใจปลูกพระตำหนักที่อำเภอแม่ริม จนกระทั่งปี พ.ศ.๒๔๗๕ มีพระสุขภาพทรุดโทรมมากและเริ่มประชวรด้วยโรคไอเรื้อรังจึงเสด็จกลับไปพักรักษาตัวในเมืองเชียงใหม่และสิ้นพระชนม์เมื่อวันที่ ๙ ธันวาคม พ.ศ.๒๔๗๖ รวมสิริพระชนมายุ ๖๐ พรรษาเศษ

จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยได้ขอซื้อที่ดินบริเวณพระตำหนักเจ้าดาราภิรมย์และสวนเจ้าสบาย เนื้อที่ ๗๖ ไร่เมื่อปี พ.ศ.๒๔๙๒ และมอบให้กรมตำรวจใช้เป็นที่ตั้งของกองบังคับการตำรวจตระเวนชายแดน ต่อมาปี พ.ศ.๒๕๔๐ จึงมีโครงการบูรณะพระตำหนักและจัดตั้งเป็นพิพิธภัณฑ์

สภาพของพระตำหนักดาราภิรมย์ เป็นอาคารสองชั้น โครงสร้างคอนกรีตเสริมเหล็ก หน้าอาคารมีซุ้มสำหรับให้รถยนต์จอดเทียบ ใต้ถุนสูงโล่งต่อมาปรับใช้ประโยชน์ ชั้นบนเป็นไม้ รูปแบอาคารเป็นแบบบ้านฝรั่งประยุกต์ ชั้นบนประกอบด้วยห้องใหญ่ประมาณ ๗ ห้อง แต่ละห้องสูงโปร่ง มีลวดลายฉลุด้านบนเพื่อระบายอากาศ หลังคารูปทรงประสมแบบจั่ว Gable และ แบบมลิลา Hipped roof มุงกระเบื้องซีเมนต์ใยหินลอนเหล็กสีแดง

พระตำหนักดารารัศมี คาดว่าก่อสร้างระหว่างปี พ.ศ.๒๔๗๒-๒๔๗๖ (ดารารัศมี สายใยรักสองแผ่นดิน,จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยจักพิมพ์, ๒๕๔๒)

สำหรับพิพิธภัณฑ์พระตำหนักดาราภิรมย์ ชั้นล่างเป็นที่จำหน่ายบัตรเข้าชมและหนังสือที่ระลึก เมื่อเดินขึ้นบันไดด้านหน้า ห้องแรกเป็นโต๊ะทรงงานและห้องหนังสือที่เกี่ยวข้องกับเจ้านายฝ่ายเหนือและพระประวัติของพระราชชายา ถัดไปเป็นทางเดินในอาคารและแยกเป็นห้องต่างๆ ทั้งซ้ายและขวา ด้านซ้ายห้องแรกเป็นห้องบรรทม มีเตียงไม้โบราณตั้งอยู่ที่มีป้ายเขียนไว้ว่า ถวายไว้โดยคุณหญิงเจ้าระวีพันธุ์ สุจริตกุล ห้องถัดไปเป็นห้องเสวย แสดงถ้วยชามที่นิยมใช้กันในสมัยก่อน

ส่วนฝั่งขวา มีห้องประวัติความเป็นมาของเจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่ มีภาพเจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่ทุกพระองค์ อีกทั้งมีภาพเจ้านานฝ่ายเหนือและกิจกรรมต่างๆ ที่เป็นภาพหาชมได้ยาก ในส่วนที่น่าสนใจอีกห้องหนึ่ง คือ ห้องแสดงเครื่องแต่งกายของเจ้านายสตรีสมัยก่อน โดยเฉพาะผ้าซิ่นที่ยกและทอด้วยทองคำแท้ๆเป็นของมีค่าที่หาชมได้ยากยิ่ง

สำหรับพิพิธภัณฑ์ดาราภิรมย์ นอกเหนือจากการได้ความรู้เกี่ยวกับเจ้านายฝ่ายเหนือ โดยเฉพาะพระประวัติของพระราชชายาเจ้าดารารัศมีแล้ว ยังได้เห็นเครื่องใช้ไม้สอยของระดับเจ้านายที่หายากและมีคุณค่ายากที่จะหาชมได้จากสถานที่อื่น

วิธีการเดินทางไปพระตำหนักดาราภิรมย์

 

1.โดยรถยนต์ส่วนตัว

        พระตำหนักดาราภิรมย์ ห่างไปจากเมืองเชียงใหม่ตามเส้นทาง 107 ติดกับที่ว่าการอำเภอแม่ริมจะมีทางแยกซ้ายเข้า ไปยัง ค่ายดารารัศมี

ระยะทางและเวลาที่ใช้เดินทางโดยประมาณ

พระตำหนักดาราภิรมย์อยู่ในอำเภอแม่ริม  ตั้งอยู่ริมทางหลวงแม่ริม-สะเมิง  ห่างจากทางแยกเชียงใหม่-ฝาง  ประมาณ100เมตร (หรือห่างจากตัวเมืองเชียงใหม่ไม่ถึง 10 กิโล) ใช้เวลาประมาณ 15 นาที

 

การเดินทางรถยนต์ส่วนตัว ใช้ ถ. โซตนา หรือทางหลวงหมายเลข 107 เมื่อถึง สภ.อ. แม่ริม จะมีซอยอยู่ข้างๆ ตรงข้ามกับตลาดแม่ริม ให้เลี้ยวซ้ายไปค่ายดารารัศมี ประมาณ 300 ม. ผ่านป้อมยามแจ้งต่อตำรวจรักษาการว่าไปเที่ยวชมพระตำหนักดาราภิรมย์

 

พิกัดตำแหน่งของแหล่งท่องเที่ยวทางGPS

พิกัด : 18.91467, 98.94485

เบอร์โทรศัพท์ ติดต่อสอบถามข้อมูลของแหล่งท่องเที่ยว

พิพิธภัณฑ์พระตำหนักดาราภิรมย์ อ.แม่ริม จ.เชียงใหม่ (ในบริเวณค่ายดารารัศมี) โทร. 053 299 175

ช่วงระยะเวลาที่เหมาะสมหรือเวลาเปิดปิด

วันอังคาร ถึง วันอาทิตย์ ตั้งแต่เวลา 9.00– 17.00 น.  (เว้นเฉพาะวันจันทร์และวันนักขัตฤกษ์)

ค่าเข้าชมหรือค่าธรรมเนียม

อัตราเข้าชมพิพิธภัณฑ์

   ผู้ใหญ่ 20 บาท

   เด็ก 10 บาท

   พระสงฆ์/นักเรียนในเครื่องแบบฟรี

สิ่งอำนวยความสะดวกต่างๆ

มีห้องน้ำและลานจอดรถและชั้นล่างเป็นที่จำหน่ายบัตรเข้าชมและหนังสือที่ระลึก

สถานที่พักใกล้เคียงพร้อมเบอร์โทรศัพท์ติดต่อ

  • โรงแรม โฟร์ซีซั่น รีสอร์ท เชียงใหม่ ติดต่อสอบถาม และจองด่วน โทร 053-266-550, 053-266-551, 053-266552, 053-266555 แฟกซ์ 053-266556
  • บ้านอรวีรีสอร์ท Orawee Home Resort เบอร์โทรศัพท์ :053863019 , 053863020เบอร์แฟกซ์ : 053862971

ร้านอาหารใกล้เคียงพร้อมเบอร์โทรศัพท์ติดต่อ

  • ก๋วยเตี๋ยวลำไยคุณหมอ เชียงใหม่ แม่ริม เบอร์โทรศัพท์ :084-608-8694

สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่

โทร. 0 5329 9175 
โทรสาร 0 5329 8061

เอกสารอ้างอิง

  • อดีตแม่ริม (สังคมเมืองเชียงใหม่ เล่ม 17) ผู้แต่งโดย พ.ต.ท.อนุ เนินหาด